431 yılında gerçekleştirilen Efes Konsili, Hristiyanlık tarihinde derin etkiler bırakan önemli bir olaydır. Konsilde, özellikle İsa'nın doğası ve Meryem'in rolü üzerine yoğun tartışmalar yapıldı. Bu toplantıda, farklı görüşlerin çatışması, dini otorite ile inanç arasındaki dengeyi sorgulayan derin tartışmalara yol açtı. Konsil, dinin temel unsurlarını belirlemek amacıyla bir araya gelen piskoposların, inanç birliğini sağlamak için verdikleri mücadeleye sahne oldu.

431 yılında toplanan Efes Konsili'nde İstanbul Patriği Nestorius'un görüşleri tartışılmıştır. Nestorius, İsa'ya 30 yaşındayken Kelam'ın indiğini ve o zamandan sonra insan ve tanrı karakterlerini taşıdığını savunuyordu. Ona göre Meryem, insan olan İsa'nın annesiydi, tanrı olan İsa'nın değil. Bu nedenle Meryem'e "Theotokos" (Tanrı'nın annesi) denmesine karşı çıkıyor ve tanrı'nın doğurulamayacağını, doğurulmadığını belirtiyordu. İskenderiyeli Cyril ise İsa'nın hem insan hem de tanrı olduğunu vurgulayarak Meryem'in "Theotokos" (Tanrı'nın annesi) unvanını hak ettiğini savunuyordu. Konsil, Nestorius'un destekçilerinin gelmesini beklemeden toplanmış ve hızlı bir şekilde Nestorius’un görüşlerini reddetmiştir. Efes Konsili'nde alınan bazı kararlar:

• Nestorius’un öğretileri sapkın ilan edildi ve lanetlendi.
• Meryem’in Theotokos (Tanrı’nın annesi) olduğu resmi olarak kabul edildi.
• Konsilin kararlarına uymayanlar bulundukları görevlerden alınacak ya da aforoz edileceklerdi.
• İznik Konseyi tarafından kurulan inanç sisteminden herhangi bir ayrılış ayıplandı.
• Kıbrıs’taki kilisenin işlerine piskoposun karışması ayıplandı.